Karika 3
ತರ್ಜುಮೆ
ಜಾಗ್ರತ್ ಮೊದಲಾದ ಭೇದಗಳಿದ್ದರೂ, ಆ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಬೇರೆಯಲ್ಲದಿರುವುದು; ಚಲಿಸುವಾಗಲೂ (ಪ್ರಸರ್ಪತಿ), ಹಿಂತಿರುಗುವಾಗಲೂ (ನಿವರ್ತತೇ), ತನ್ನ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಎಂದಿಗೂ ಬಿಟ್ಟುಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ; ಇದು ಅನುಭವದಿಂದ ತಿಳಿಯಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
ಅರ್ಥ
ಈ ಕಾರಿಕೆಯು ಸ್ಪಂದನ ತತ್ವದ ಅಚಲತೆ ಮತ್ತು ಸರ್ವವ್ಯಾಪಕತೆಯನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಜಾಗ್ರತ್, ಸ್ವಪ್ನ ಮತ್ತು ಸುಷುಪ್ತಿ ಎಂಬ ಮೂರು ಅವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣಿಸಿದರೂ, ಆಂತರಿಕವಿರುವ ಚೈತನ್ಯ ಅಥವಾ ಸ್ಪಂದನ ಶಕ್ತಿಯು ಒಂದೇ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಹೊರಗಿನ ಜಗತ್ತು ಚಲಿಸುತ್ತಿದೆ ಅಥವಾ ನಿಂತಿದೆ ಎಂಬ ಭ್ರಮೆಯಿದ್ದರೂ, ಆ ಚಲನೆಗೆ ಆಧಾರವಾಗಿರುವ ಶಕ್ತಿಯು ತನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಬಿಟ್ಟುಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅಲೆಗಳು ಏಳುವಾಗಲೂ ಮತ್ತು ಇಳಿಯುವಾಗಲೂ ನೀರು ನೀರಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯುವಂತೆ, ಪ್ರಪಂಚದ ವ್ಯಾಪಾರಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿರುವಾಗಲೂ ಪರಮಶಿವನ ಸ್ವಭಾವವು ಅವಿಚ್ಛಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
'ಪ್ರಸರ್ಪತಿ' (ಹೊರಮುಖವಾಗಿ ಚಲಿಸುವುದು) ಮತ್ತು 'ನಿವರ್ತತೇ' (ಒಳಮುಖವಾಗಿ ಹಿಂತಿರುಗುವುದು) ಎಂಬ ಪದಗಳು ಸೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ಸಂಹಾರದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಜೀವಿಯು ಬಾಹ್ಯ ಪ್ರಪಂಚದ ಕಡೆಗೆ ಹರಿಯುವಾಗ ಅಥವಾ ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಮಗ್ನವಾಗುವಾಗ, ಆ ಎರಡು ಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲೂ ಸ್ಪಂದನ ತತ್ವವು ತನ್ನ ನೈಜ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ವಿಚಲಿತವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಕೇವಲ ತಾರ್ಕಿಕ ಊಹೆಯಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ 'ಉಪಲಬ್ಧೃತಃ' ಅಂದರೆ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಅನುಭವದ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ಸತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಯಾವಾಗಲೂ ಜಾಗೃತವಾಗಿರುವ ಆಂತರಿಕ ಸಾಕ್ಷಿಯು ಬದಲಾವಣೆಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಬದಲಾಗದೇ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸಾಧಕನು ತನ್ನ ಅನುಭವದಲ್ಲಿ ಗ್ರಹಿಸಬೇಕು.
ಚಿಂತನೆ
ದಿನದ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ನೀವು ಒಂದು ಕೆಲಸದಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗುವಾಗ ಅಥವಾ ಒಂದು ಭಾವನೆಯಿಂದ ಇನ್ನೊಂದು ಭಾವನೆಗೆ ಹೋಗುವಾಗ, ಕ್ಷಣಕಾಲ ನಿಲ್ಲಿಸಿ. ಆ ಚಲನೆಯ ಹಿಂದೆ ಇರುವ, ಚಲಿಸದೇ ಇರುವ ಸಾಕ್ಷಿಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿ. "ನಾನು ಚಲಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ" ಎಂಬ ಭಾವನೆಯ ಬದಲಿಗೆ, "ಈ ಚಲನೆಯೆಲ್ಲವೂ ನನ್ನಲ್ಲಿಯೇ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ, ಆದರೆ ನಾನು ಅಚಲವಾಗಿದ್ದೇನೆ" ಎಂಬ ಅರಿವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಬಾಹ್ಯ ಪ್ರಪಂಚದ ಗದ್ದಲದ ನಡುವೆಯೂ ಒಳಗಿನ ಆ ನಿಶ್ಚಲ ಸ್ಪಂದನವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿ.
A contemplative reading in the spirit of the Kashmir Shaivism (Spanda — the doctrine of vibration) tradition — an aid to reflection, not a substitute for a living teacher or the classical commentaries.