← Shiva Svarodaya
Shiva Svarodaya

1.322–1.361

40 verses · Traditional

1.322विपरीताक्षरप्रश्ने रिक्तायां पृच्छको यदि । विपर्ययं च विज्ञेयं विषमस्योदये सति 1.323चन्द्रस्थाने स्थितो जीवः सूर्यस्थाने तु पृच्छकः । तदा प्राणवियुक्तोऽसौ यदि वैद्य 1.324पिङ्गलायां स्थितो जीवो वामे दूतस्तु पृच्छति । तदाऽपि म्रियते रोगी यदि त्राता महे 1.325एकस्य भूतस्य विपर्ययेण रोगाभिभूतिर्भवतीह पुंसाम्। तयोर्द्वयोर्बन्धुसुहृद्विपत्ति 1.326अथ कालप्रकरणम्। मासादौ चैव पक्षादौ वत्सरादौ यथाक्रमम्। क्षयकालं परीक्षेत वायुचार 1.327पञ्चभूतात्मकं दीपं शिवस्नेहेन सिञ्चितम्। रक्षयेत्सूर्यवातेन प्राणी जीवः स्थिरो भ 1.328मारुतं बन्धयित्वा तु सूर्यं बन्धयते यदि । अभ्यासाज्जीवते जीवः सूर्यकालेऽपि वञ्चि 1.329गगनात्स्रवते चन्द्र कायपद्मानि सिञ्चयेत्। कर्मयोगसदाभ्यासैरमरः शशिसंश्रयात् 1.33026 शिवस्वरोदयः शशाङ्कं वारयेद्रात्रौ दिवा वार्यो दिवाकरः । इत्यभ्यासरतो नित्यं 1.331अहोरात्रे यदैकत्र वहते यस्य मारुतः । तदा तस्य भवेन्मृत्युः सम्पूर्णे वत्सरत्रये 1.332अहोरात्रद्वयं यस्य पिङ्गलायां सदा गतिः । तस्य वर्षद्वयं प्रोक्तं जीवितं तत्त्ववे 1.333त्रिरात्रं वहते यस्य वायुरेकपुटे स्थितः । तदा संवत्सरायुस्तं प्रवदन्ति मनीषिणः 1.334रात्रौ चन्द्रो दिवा सूर्यो वहेद्यस्य निरन्तरम्। जानीयात्तस्य वै मृत्युः षण्मासाभ 1.335लक्ष्यं लक्षति लक्षणेन सलिले भानुर्यदा दृश्यते क्षीणो दक्षिणपश्चिमोत्तरपुरः षट्त 1.336दूतः कृष्णकषायकृष्णवसनो दन्तक्षतो मुण्डितस्तैलाभ्यक्तशरीररज्जुकरो दीनश्च पूर्णोत 1.337अकस्मातच्चित्तविकृतिरकस्मात्पुरुषोत्तमः । अकस्मादिन्द्रियोत्पातः सन्निपाताग्रलक् 1.338शरीरं शीतलं यस्य प्रकृतिर्विकृता भवेत्। तदरिष्टं समासेन व्यासतस्तु निबोध मे 1.339दुष्टशब्देषु रमते शुद्धशब्देषु चाप्यति । पश्चात्तापो भवेद्यस्य तस्य मृत्युर्न सं 1.340हुङ्कारः शीतलो यस्य फुत्कारो वह्निसन्निभः । महावैद्यो भवेत्तस्य तस्य मृत्युर्भवे 1.341जिह्वां विष्णुपदं ध्रुवं सुरपदं सन्मातृकामण्डलमेतान्येवमरुन्धतीममृतगुं शुक्रं ध् 1.342अरश्मिबिम्बं सूर्यस्य वह्नेः शीतांशुमालिनः । दृष्ट्वैकादशमासायुर्नरश्चोर्ध्वं न 1.343वाप्यां पुरीषमूत्राणि सुवर्णं रजतं तथा । प्रत्यक्षमथवा स्वप्ने दशमासान्न जीवति 1.344क्वचित्पश्यति यो दीपं सुवर्णं च कषान्वितम्। विरूपाणि च भूतानि नवमासान्न जीवति 1.345स्थूलाङ्गोऽपि कृशः कृशोऽपि सहसा स्थूलत्वमालभ्यते प्राप्तो वा कनकप्रभां यदि भवेत् 1.346पीडा भवेत्पाणितले च जिह्वामूले तथा स्याद्रुधिरं च कृष्णम्। विद्धं न स (च)ग्लायति 1.347मध्याङ्गुलीनां त्रितयं न वक्रं रोगं विना शुष्यति यस्य कण्ठः । मुहुर्मुहुः प्रश्न 1.348न यस्य स्मरणं किञ्चिद्विद्यते स्तनचर्माणि । सोऽवश्यं पञ्चमे मासे स्कन्धारूढो भवि 1.349यस्य न स्फुरति ज्योतिः पीड्यते नयनद्वयम्। मरणं तस्य निर्दिष्टं चतुर्थे मासे निश् 1.350दन्ताश्च वृषणौ यस्य न किञ्चिदपि पीड्यते । तृतीयं मासमावश्यं कालाज्ञायां भवेन्नरः 1.351अथ छायापुरुषकथनम्। कालो दूरस्थितो वाऽपि येनोपायेन लक्ष्यते । तं वदामि समासेन यथा 1.35228 शिवस्वरोदयः एकान्तं विजनं गत्वा कृत्वाऽऽदित्यं च पृष्ठतः । निरीक्षयेन्निजच्छ 1.353ततश्चाकाशमीक्षेत ह्रीं परब्रह्मणे नमः । अष्टोत्तरशतं जप्त्वा ततः पश्यति शङ्करम् 1.354शुद्धस्फटिकसङ्काशं नानारूपधरं हरम्। षण्मासाभ्यासयोगेन भूचराणां पतिर्भवेत्। वर्षद 1.355त्रिकालज्ञत्वमाप्नोति परमानन्दमेव च । सतताभ्यासयोगेन नास्ति किञ्चित्सुदुर्लभम् 1.356तद्रूपं कृष्णवर्णं यः पश्यति व्योम्नि निर्मले । षण्मासान्मृत्युमाप्नोति स योगी न 1.357पीते व्याधिं भयं रक्ते नीले हानिं च विनिर्दिशेत्। नानावर्णोऽथ चेत्तस्मिन्सिद्धश् 1.358पदे गुल्फे च जठरे विनाशः क्रमशो भवेत्। विनश्यतो यदा बाहू स्वयं तु म्रियते ध्रुवम 1.359वामबाहुस्तथा भार्या नश्यतेति न संशयः । दक्षिणे बन्धुनाशो हि मृत्युं मासं विनिर्द 1.360अशिरो मासमरणं विना जङ्घं दिनाष्टकम्। अष्टाभिः स्कन्धनाशेन छायालोपेन तत्क्षणात् 1.361प्रातः पृष्ठगते रवौ च निमिषाच्छायाङ्गुलीश्चाधरं दृष्ट्वाऽर्धेन मृतिस्त्वनन्तरमहो