Sutra 1.20

വിവർത്തനം

ഭൂതങ്ങളുടെ ഏകീകരണം (സന്ധാനം), ഭൂതങ്ങളുടെ വേർതിരിവ് (പൃഥക്ത്വം), ഭൂതങ്ങളുടെ സംഘട്ടനം (സംഘട്ട്‌ടാഃ) എന്നിവയാണ് ഇവിടെ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.

അർത്ഥം

ഈ സൂത്രം പ്രപഞ്ചത്തിലെ പഞ്ചഭൂതങ്ങളുടെ (ഭൂമി, ജലം, അഗ്നി, വായു, ആകാശം) മൂന്ന് അടിസ്ഥാന പ്രവർത്തനങ്ങളെ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. 'സന്ധാനം' എന്നാൽ ഈ മൂലകങ്ങളെ ഒന്നായി കാണുന്ന അവസ്ഥയാണ്; എല്ലാ വസ്തുക്കളിലും ഒരേ ശക്തിയായ ശിവതത്ത്വം നിറഞ്ഞുനിൽക്കുന്നു എന്ന തിരിച്ചറിവാണിത്. 'പൃഥക്ത്വം' എന്നാൽ ഓരോ വസ്തുവിനെയും അതിന്റെ പ്രത്യേക ഗുണങ്ങളോടെ വേർതിരിച്ചു കാണുന്ന അവസ്ഥയാണ്. 'സംഘട്ട്‌ടാഃ' എന്നാൽ ഈ വ്യത്യസ്ത മൂലകങ്ങൾ പരസ്പരം ഇടപഴകി പുതിയ രൂപങ്ങളെയും പ്രതിഭാസങ്ങളെയും സൃഷ്ടിക്കുന്ന പ്രക്രിയയാണ്.

ശാമ്പവോപായത്തിൽ (ശംഭുവിന്റെ മാർഗ്ഗം), സാധകൻ ഈ മൂന്ന് അവസ്ഥകളിലും ഒരേ ചൈതന്യത്തെ കാണുന്നു. പ്രപഞ്ചം വെറും ജഡവസ്തുക്കളുടെ കൂട്ടായ്മയല്ല, മറിച്ച് ശിവന്റെ സ്വതന്ത്ര ഇച്ഛാശക്തിയുടെ (ഇച്ഛാശക്തി) വിളയാട്ടമാണ്. ഭൂതങ്ങൾ ഒന്നാവുമ്പോഴും വേർപെടുമ്പോഴും കൂടിച്ചേരുമ്പോഴും അതിനപ്പുറത്തുള്ള അദ്വിതീയ ചൈതന്യം മാറുന്നില്ല. ഈ മാറ്റങ്ങളെല്ലാം ആ ഒരേയൊരു യഥാർത്ഥ സത്തയിൽ സംഭവിക്കുന്ന നൃത്തങ്ങളാണെന്ന് തിരിച്ചറിയുന്നതാണ് യഥാർത്ഥ ജ്ഞാനം.

ധ്യാനം

ഇന്ന് പുറത്തു നടക്കുമ്പോൾ കണ്ടുമുട്ടുന്ന ഏതെങ്കിലും ഒരു വസ്തുവിനെ (ഉദാഹരണത്തിന് ഒരു മരത്തെയോ കല്ലിനെയോ) ശ്രദ്ധിക്കുക. ആ വസ്തുവിനെ നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്ന പഞ്ചഭൂതങ്ങളെ ഓർക്കുക. ആ മരത്തിൽ മണ്ണും വെള്ളവും അഗ്നിയും വായുവും ആകാശവും എങ്ങനെ ഒന്നായി ചേർന്നുനിൽക്കുന്നു (സന്ധാനം) എന്ന് ചിന്തിക്കുക. പിന്നെ, ആ മരത്തിന് ചുറ്റുമുള്ള മറ്റ് വസ്തുക്കളിൽ നിന്ന് അതിനെ വേർതിരിച്ചു കാണുക (പൃഥക്ത്വം). അവസാനമായി, കാറ്റും വെയിലും മഴയും ആ മരവുമായി ഇടപഴകി അതിൽ ഉണ്ടാക്കുന്ന മാറ്റങ്ങളെ നിരീക്ഷിക്കുക (സംഘട്ട്‌ടാഃ). ഈ മൂന്ന് അവസ്ഥകളിലും മാറാതെ നിൽക്കുന്ന ജീവചൈതന്യം ആ മരത്തിലും നിങ്ങളിലും ഒന്നുതന്നെയാണെന്ന് ഉള്ളിലറിഞ്ഞ് ആ നിമിഷം അനുഭവിക്കുക.