Sutra 2.1
തർജ്ജമ
ചിത്തം മന്ത്രഃ (ചിത്തമാണ് മന്ത്രം).
അർത്ഥം
ശിവസൂത്രങ്ങളുടെ രണ്ടാം ഭാഗമായ ശാക്തോപായത്തിലെ ആദ്യ സൂത്രമാണിത്. ഇവിടെ 'ചിത്തം' എന്നാൽ സാധാരണ ബോധത്തെക്കാൾ ആഴത്തിലുള്ള, വികാരങ്ങളാലും വാസനകളാലും നിറഞ്ഞ മനസ്സിന്റെ ആന്തരിക പ്രവാഹത്തെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. 'മന്ത്രം' എന്നാൽ മനസ്സിനെ രക്ഷിക്കുന്നതോ അല്ലെങ്കിൽ മനസ്സിനെ ശുദ്ധീകരിക്കുന്നതോ ആയ ശബ്ദശക്തി എന്നാണ് അർത്ഥം. സാധാരണഗതിയിൽ മന്ത്രങ്ങൾ പുറമെ നിന്ന് ജപിക്കുന്നവയാണെന്ന് നാം കരുതുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ഈ സൂത്രം പ്രഖ്യാപിക്കുന്നത് നിങ്ങളുടെ ചിത്തവൃത്തികൾ തന്നെയാണ് യഥാർത്ഥ മന്ത്രം എന്നാണ്. നിങ്ങളുടെ ചിന്തകളും വികാരങ്ങളും നിങ്ങളുടെ യാഥാർത്ഥ്യത്തെ സൃഷ്ടിക്കുന്ന ശക്തികളാണ്.
അഹങ്കാരത്തിൽ അധിഷ്ഠിച്ച ചിത്തം ലൗകികമായ ബന്ധനങ്ങളെ സൃഷ്ടിക്കുമ്പോൾ, അത് ശിവബോധത്തിൽ ലയിച്ചു നിൽക്കുമ്പോൾ അത് മുക്തിദായകമായ മന്ത്രമായി മാറുന്നു. ബാഹ്യമായ ഒരു ദൈവത്തിൽ നിന്നോ ഗുരുവിൽ നിന്നോ മന്ത്രദീക്ഷ സ്വീകരിക്കുന്നതിനേക്കാൾ പ്രധാനം, സ്വന്തം ചിത്തത്തെ ശുദ്ധീകരിച്ച് അതിനെ ദിവ്യശക്തിയുടെ വാഹകമാക്കുക എന്നതാണ്. നിങ്ങളുടെ ഓരോ ചിന്തയും പ്രപഞ്ചത്തിൽ ഒരു കമ്പനം (vibration) സൃഷ്ടിക്കുന്നുണ്ട്; ആ കമ്പനം ഭയത്തിന്റേതാണോ പ്രേമത്തിന്റേതാണോ എന്നതിനെ ആശ്രയിച്ചാണ് നിങ്ങളുടെ ലോകം രൂപപ്പെടുന്നത്. അതിനാൽ, ചിത്തത്തെ നിയന്ത്രിക്കുക എന്നത് തന്നെയാണ് ഏറ്റവും ഉന്നതമായ സാധന.
ധ്യാനം
ഇന്ന് മുതൽ നിങ്ങളുടെ ഓരോ ചിന്തയും ഒരു മന്ത്രജപം പോലെ പവിത്രമായി കാണുക. ഒരു ചിന്ത മനസ്സിൽ ഉദിക്കുമ്പോൾ, അത് നിങ്ങളെ പരിമിതിപ്പെടുത്തുന്നതാണോ അതോ വികസിപ്പിക്കുന്നതാണോ എന്ന് ഉടൻ തിരിച്ചറിയുക. ഭയമോ കോപമോ പോലുള്ള ഇടുങ്ങിയ ചിന്തകൾ ഉയർന്നുവരുമ്പോൾ, അവയെ തടഞ്ഞുനിർത്താൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനുപകരം, "ഇത് എന്റെ ചിത്തം സൃഷ്ടിക്കുന്ന ഒരു മന്ത്രമാണ്, ഇതിനെ ഞാൻ ശിവബോധത്തിലേക്ക് മാറ്റുന്നു" എന്ന് ഉറച്ചു ചിന്തിക്കുക. ദിവസം മുഴുവൻ, നിങ്ങളുടെ ആന്തരിക സംഭാഷണം (internal dialogue) ദയയും ബോധവും നിറഞ്ഞതാണെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തുക; കാരണം നിങ്ങൾ ജപിക്കുന്ന ഓരോ ചിന്തയും നിങ്ങളുടെ യാഥാർത്ഥ്യത്തെ രൂപപ്പെടുത്തുന്നു.
A contemplative reading in the spirit of the Kashmir Shaivism (Trika / non-dual Tantra) tradition — an aid to reflection, not a substitute for a living teacher or the classical commentaries.