Sutra 2.3
ಅನುವಾದ
ವಿದ್ಯೆಯೇ ದೇಹವು; ಅಸ್ತಿತ್ವವೇ (ಸತ್ತೆಯೇ) ಮಂತ್ರದ ರಹಸ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಅರ್ಥ
ಈ ಸೂತ್ರವು ಶಾಕ್ತೋಪಾಯದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಧಕನ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಾವು ದೇಹವನ್ನು ಮಾಂಸ ಮತ್ತು ರಕ್ತದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಜಡ ವಸ್ತುವೆಂದು ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಭೌತಿಕ ಅಸ್ತಿತ್ವವೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಶಿವನು ದೇಹವೇ 'ವಿದ್ಯೆ' ಎಂದು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅಂದರೆ, ಈ ದೇಹವು ಪರಮ ಚೈತನ್ಯದ ಸ್ಪಂದನದಿಂದಲೇ ರಚಿತವಾದ ಜ್ಞಾನದ ಒಂದು ರೂಪವಾಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ದೇಹವು ಕೇವಲ ಒಂದು ಪಾತ್ರವಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಪರಮಾತ್ಮನ ಜ್ಞಾನಶಕ್ತಿಯೇ (ವಿದ್ಯಾಶಕ್ತಿ) ಮೂರ್ತ ರೂಪ ತಾಳಿದುದು. ದೇಹದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅಣುವೂ ದೈವಿಕ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ತುಂಬಿದೆ ಎಂಬ ಅರಿವು ಮೂಡಿದಾಗ, ದೇಹವು ಬಂಧನದ ಕಾರಣವಾಗಿರದೆ ಮುಕ್ತಿಯ ಸಾಧನವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುತ್ತದೆ.
ಎರಡನೆಯ ಭಾಗವು ಮಂತ್ರದ ನಿಜವಾದ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಮಂತ್ರವೆಂದರೆ ಕೇವಲ ಪದಗಳ ಉಚ್ಚಾರ ಅಥವಾ ಧ್ವನಿಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯಲ್ಲ; ಮಂತ್ರದ ಹೃದಯಭಾಗ ಅಥವಾ ರಹಸ್ಯವೇ 'ಸತ್ता' ಅಂದರೆ ಶುದ್ಧ ಅಸ್ತಿತ್ವವಾಗಿದೆ. ಮಂತ್ರವು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಲು ಅದನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುವವನು ತನ್ನ ನಿಜವಾದ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿ, ಅಂದರೆ ಶಿವತತ್ವದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರಬೇಕು. ಮಂತ್ರದ ಧ್ವನಿಯ ಹಿಂದೆ ಇರುವ ಮೌನ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಚಾಲನೆ ಮಾಡುವ ಚೈತನ್ಯವೇ ನಿಜವಾದ ಮಂತ್ರಶಕ್ತಿ. ಆ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಅರಿವಿಲ್ಲದೆ ಮಾಡುವ ಜಪವು ಕೇವಲ ಯಾಂತ್ರಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಸತ್ತೆಯ ಅರಿವಿನೊಂದಿಗೆ ಕೂಡಿದಾಗ ಅದು ಪರಮ ಶಕ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಏಕೀಕರಣಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಚಿಂತನೆ
ಇಂದು ದಿನಪೂರ್ತಿ ನೀವು ನಡೆಯುವಾಗ ಅಥವಾ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವಾಗ, ನಿಮ್ಮ ದೇಹವನ್ನು ಒಂದು ಭಾರವಾದ ವಸ್ತುವೆಂದು ಅಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಜೀವಂತ ಜ್ಞಾನದ (ವಿದ್ಯೆಯ) ಪ್ರವಾಹವೆಂದು ಭಾವಿಸಿ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಉಸಿರಾಟದೊಂದಿಗೆ, "ನಾನು ಈ ದೇಹವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ, ನಾನೇ ಈ ಜ್ಞಾನಮಯ ದೇಹ" ಎಂಬ ಅರಿವನ್ನು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿ. ಯಾವುದೇ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸುವಾಗ ಅಥವಾ ಮಾತನಾಡುವಾಗ, ಧ್ವನಿಯ ಮೇಲೆ ಗಮನ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುವ ಬದಲು, ಆ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವ ನಿಮ್ಮ ಒಳಗಿನ ಶುದ್ಧ ಅಸ್ತಿತ್ವ ಅಥವಾ 'ಇರುವಿಕೆಯ' ಅನುಭವದ ಕಡೆಗೆ ಗಮನ ಹರಿಸಿ. ಧ್ವನಿಯು ಹುಟ್ಟಿ ಮರೆಯಾಗುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ನಿರಂತರ ಸತ್ತೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದೇ ನಿಜವಾದ ಸಾಧನೆ.
A contemplative reading in the spirit of the Kashmir Shaivism (Trika / non-dual Tantra) tradition — an aid to reflection, not a substitute for a living teacher or the classical commentaries.