Sutra 3.24
Translation
ମାତ୍ରା ସ୍ୱ ପ୍ରତ୍ୟୟ ସନ୍ଧାନେ ନଷ୍ଟସ୍ୟ ପୁନରୁତ୍ଥାନମ୍ (Mātrā sva pratyaya sandhāne naṣṭasya punarutthānam) ଅର୍ଥାତ୍: ମାତ୍ରା (ବିଷୟ ବା ଇନ୍ଦ୍ରିୟର ସୀମା) ସହିତ ନିଜର ଚେତନାକୁ ସଂଯୁକ୍ତ କରିବା ଦ୍ୱାରା, ଯାହା ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଥିଲା (ଆତ୍ମ-ଜ୍ଞାନ ବା ଶିବତ୍ୱ), ତାହାର ପୁନଃ ଉତ୍ଥାନ ହୁଏ ।
Meaning
ଏହି ସୂତ୍ରଟି ସାଧକକୁ ସ୍ମରଣ କରାଇଦିଏ ଯେ ଆମେ ଯେଉଁ ଜଗତକୁ ଦେଖୁଛୁ, ତାହା କେବଳ ଚେତନାର ଏକ ସୀମିତ ରୂପ । ଯେତେବେଳେ ସାଧକ ନିଜର ଦୈନନ୍ଦିନ ଅନୁଭୂତି ବା ଇନ୍ଦ୍ରିୟଗୋଚର ବିଷୟଗୁଡ଼ିକ (ମାତ୍ରା) ସହିତ ନିଜର ସଚେତନତାକୁ ଯୋଡ଼ିଦିଏ, ସେତେବେଳେ ସେ ବୁଝିପାରେ ଯେ ଏହି ସବୁ କିଛି ବାସ୍ତବରେ ସେହି ପରମ ଶିବଙ୍କର ହିଁ ବିସ୍ତାର ।
ଯେତେବେଳେ ଆମେ ବାହ୍ୟ ବିଷୟରେ ହଜିଯାଉ, ସେତେବେଳେ ଆମେ ନିଜର ପ୍ରକୃତ ସ୍ୱରୂପକୁ ଭୁଲିଯାଉ । କିନ୍ତୁ ଯେତେବେଳେ ଆମେ ସେହି ବିଷୟ ବା ଅନୁଭୂତିର ମୂଳରେ ଥିବା ଚେତନାକୁ ସନ୍ଧାନ କରୁ, ସେତେବେଳେ ସେହି ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଥିବା ଆତ୍ମ-ବୋଧ ପୁନର୍ବାର ଜାଗ୍ରତ ହୁଏ । ଏହା ହେଉଛି ଜଗତକୁ ଭୋଗ କରି ମଧ୍ୟ ସେଥିରେ ଆତ୍ମ-ସଚେତନ ରହିବାର କଳା ।
Contemplation
ଆଜି ଦିନସାରା ଯେତେବେଳେ ବି ତୁମେ କୌଣସି ବସ୍ତୁକୁ ଦେଖିବ ବା କୌଣସି ଶବ୍ଦ ଶୁଣିବ, ସେହି ବସ୍ତୁ ବା ଶବ୍ଦ ଉପରେ କେବଳ ଧ୍ୟାନ ନ ଦେଇ, ସେହି ଅନୁଭବଟି ତୁମ ଭିତରେ ଥିବା କେଉଁ ଚେତନା ଯୋଗୁଁ ସମ୍ଭବ ହେଉଛି, ତାହାକୁ ଅନୁଭବ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କର । ଅନୁଭବ କର ଯେ ସେହି ଦୃଶ୍ୟ ବା ଶବ୍ଦ ତୁମର ନିଜସ୍ୱ ଚେତନାର ଏକ ତରଙ୍ଗ ମାତ୍ର ।
A contemplative reading in the spirit of the Kashmir Shaivism (Trika / non-dual Tantra) tradition — an aid to reflection, not a substitute for a living teacher or the classical commentaries.