Sutra 3.31
തർജ്ജമ
നിൽക്കുന്ന അവസ്ഥയും (സ്ഥിതി) ലയിക്കുന്ന അവസ്ഥയും (ലയം).
അർത്ഥം
ശിവസൂത്രങ്ങളുടെ മൂന്നാം വിഭാഗമായ ആണവോപായത്തിൽ, സാധകൻ തന്റെ പരിമിതമായ അഹംഭാവത്തിൽ നിന്ന് മുക്തി നേടാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. ഈ സൂത്രം 'സ്ഥിതി' എന്നാൽ മനസ്സിന്റെ ഏകാഗ്രതയിലൂടെയുള്ള നിശ്ചലാവസ്ഥയെയും, 'ലയം' എന്നാൽ ആ നിശ്ചലതയിൽ ലയിച്ച് വ്യക്തിബോധം അലിഞ്ഞുചേരുന്ന അവസ്ഥയെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഇത് യോഗികൾ അനുഭവിക്കുന്ന ഗാഢമായ സമാധിയുടെ രണ്ട് ഘട്ടങ്ങളാണ്. എന്നാൽ ത്രികാ ദർശനത്തിൽ, ഇവ വെറും മനഃശൂന്യതയല്ല, മറിച്ച് ശിവചൈതന്യത്തിലേക്കുള്ള തിരിച്ചുവരവിന്റെ ഉപകരണങ്ങളാണ്.
എങ്കിലും, കേവലമായ സ്ഥിതിയോ ലയമോ മാത്രം ലക്ഷ്യമല്ല. പരിമിതമായ അഹംഭാവം (ആണവം) നശിക്കുമ്പോൾ, സാധകൻ ശിവൈക്യത്തെ തിരിച്ചറിയുന്നു. സ്ഥിതിയിൽ മനസ്സ് ഒന്നിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കുകയും, ലയത്തിൽ ആ ഒന്നിൽ തന്നെ ലയിച്ചുചേരുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇവിടെ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട കാര്യം, ഈ ലയം ഒരു നാശമല്ല, മറിച്ച് വിസ്തൃതമായ ശിവബോധത്തിലേക്കുള്ള പ്രവേശനമാണ് എന്നതാണ്. ആണവോപായത്തിൽ ഇത് ശ്വാസനിയന്ത്രണത്തിലൂടെയോ മനഃസമാധാനത്തിലൂടെയോ നേടിയെടുക്കുന്ന ഒരു അവസ്ഥയായി തോന്നാം, എന്നാൽ അന്തിമമായി ഇത് സ്വന്തം സ്വഭാവമായ പൂർണ്ണതയിലേക്കുള്ള വാതിലാണ്.
ധ്യാനം
ഇന്ന് ദിവസത്തിൽ പല തവണ, പ്രത്യേകിച്ച് മനസ്സ് അലട്ടലുകൾക്ക് വിധേയമാകുമ്പോൾ, നിമിഷനേരം എല്ലാ ചലനങ്ങളെയും നിർത്തിവെക്കാൻ ശ്രമിക്കുക. ശ്വാസം സ്വാഭാവികമായി ഒഴുകാൻ അനുവദിച്ചുകൊണ്ട്, മനസ്സിനെ ഒരു ബിന്ദുവിൽ ഉറപ്പിക്കുക (സ്ഥിതി). ആ ഉറപ്പിൽ നിന്ന്, "ഞാൻ" എന്ന ബോധം എവിടെയാണ് ലയിക്കുന്നത് എന്ന് നിരീക്ഷിക്കുക. ആ ലയം ഒരു ഇരുട്ടിലേക്കുള്ള പ്രവേശനമല്ല, മറിച്ച് എല്ലാറ്റിനെയും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന വെളിച്ചത്തിലേക്കുള്ള ലയനമാണ് എന്ന് ഓർമ്മിക്കുക. ആ നിമിഷത്തെ ശൂന്യതയിൽ, നിങ്ങൾ നഷ്ടപ്പെടുകയല്ല, മറിച്ച് നിങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ സ്വത്വത്തിൽ തിരിച്ചെത്തുകയാണ് ചെയ്യുന്നത് എന്ന് ഭാവന ചെയ്യുക.
A contemplative reading in the spirit of the Kashmir Shaivism (Trika / non-dual Tantra) tradition — an aid to reflection, not a substitute for a living teacher or the classical commentaries.