Sutra 3.33
Translation
सुख र दुःखको अनुभव बाह्य विषयहरूमा हुन्छ।
Meaning
यस सूत्रले हामीलाई हाम्रो चेतनाको स्वभाव र त्यसको सीमितताको बारेमा सचेत गराउँछ। जब हामी संसारमा सुख वा दुःखको अनुभव गर्छौं, हामी प्रायः यो ठान्छौं कि यी भावनाहरू बाह्य वस्तु वा परिस्थितिबाट उत्पन्न भएका हुन्। तर वास्तवमा, यी भावनाहरू हाम्रो मनको बाह्य प्रक्षेपण मात्र हुन्। हामीले आफ्नो आन्तरिक पूर्णतालाई बिर्सेर बाह्य संसारमा सुख खोज्दा, हामी द्वैतको जालमा फस्छौं।
तन्त्रको दृष्टिमा, सुख र दुःख दुवै चेतनाको लहर हुन्। जब चेतना बाह्य विषयहरूमा केन्द्रित हुन्छ, तब मात्र यी अनुभवहरूले हामीलाई बाँध्छन्। यदि हामीले यो बुझ्न सक्यौं कि यी अनुभवहरू हाम्रो आफ्नै चेतनाको विस्तार हुन्, तब हामी सुख र दुःखको द्वन्द्वबाट मुक्त हुन सक्छौं। यो सूत्रले हामीलाई हाम्रो ध्यान बाह्य वस्तुबाट हटाएर त्यसको स्रोतमा फर्काउन प्रेरित गर्दछ।
Contemplation
आज दिनभरि, जब तपाईंलाई सुख वा दुःखको कुनै लहर महसुस हुन्छ, तुरुन्तै बाह्य परिस्थितिलाई दोष दिनुको सट्टा एकछिन रोकिनुहोस्। आफैलाई सोध्नुहोस्: "के यो सुख वा दुःख साँच्चै बाहिरबाट आएको हो, कि यो मेरो आफ्नै मनको एउटा प्रतिक्रिया हो?" त्यस अनुभवलाई बाह्य वस्तुसँग जोड्न छोडेर, त्यसको अनुभव गर्ने 'म' को केन्द्रमा स्थित हुन प्रयास गर्नुहोस्।
A contemplative reading in the spirit of the Kashmir Shaivism (Trika / non-dual Tantra) tradition — an aid to reflection, not a substitute for a living teacher or the classical commentaries.